Kochaj bliźniego swego jak..?

„Lwy potrafią polować, gdy skończą 3 miesiące. Moja 3-letnia córka nie mogła znaleźć cukierków, które trzymała w ręku. Jak to możliwe, że jesteśmy na szczycie łańcucha pokarmowego?”

Taki „niezwykle dowcipny” tekst oto wpadł mi dzisiaj w oko na jednej z witryn internetowych. Jako, że w tym miejscu staram się raczej obnażać kłamstwa ,a nie promować, zastrzegę, że choć ekspertem od kotowatych nie jestem – a jedynie miłośnikiem – z tego, co wiem, lwy potrafią polować dopiero po skończeniu 2 lat, nie 3 miesięcy. Jednak i tak wygrywałyby na spryt , zdaniem autora tekstu, z jego córką!

Co mnie bardzo zastanowiło to jednak nie same lwy, ale trzymane cukierki. Możemy się śmiać z dzieci, którym podobne rozkojarzenia zdarzają się często, jednak nie tylko są ich udziałem. Bez wątpienia każdy z nas doświadczył historii podobnych do przygody Pana Hilarego, który to szukał swoich okularów mając je na nosie.

Jak jednak widać, nie przeszkadza nam to być na szczycie łańcucha pokarmowego!

Jakbyśmy nazwali sytuację, w której dziecko szuka rzeczy trzymanej w dłoni? Rozkojarzenie, roztargnienie? Myślę, że chodzi tu o coś innego.

Kiedy dziecko  trzyma coś w ręku, na ogół jest świadome, że właśnie to trzyma. Problem pojawi się w chwili, gdy trzymając rodzic mu powie, aby czegoś szukało albo zapyta „gdzie to coś jest?”. Dziecko jest nauczone, że szuka się czegoś, czego się nie ma, i przy tym ufa na ogół rodzicowi bezgranicznie. Nie przyjdzie mu do głowy, że rodzic wprowadza go w błąd. Jak każe szukać, to dziecko szuka. Analogiczne sytuacje miały miejsce w dyktaturach, gdzie wielu ludzi autentycznie wierzyło, iż decyzje dyktatora, choćby sprzeczne z wrodzonym poczuciem logiki lub humanizmu, są dobre, tylko dlatego, że są jego autorstwa. No i wspomnieć mogę „Napoleon ma zawsze rację” z „Folwarku Zwierzęcego”.

Intelekt zatem, nieważne jak wielki, możemy zatem pominąć, gdy komuś  mocno ufamy. Do tego stopnia ufamy, że choćby fakty były widoczne i namacalne – jak trzymane w ręku pudełko ze śniadaniem – nie zwracamy na nie w ogóle uwagi.

Jednym z takich faktów, który jest znany wszystkim chrześcijanom i bardzo widoczny, ale niestety niemal nikt na niego nie zwraca uwagi, jest część najważniejszego przykazania, które to zalecił sam Jezus Chrystus. Znajdziemy je w Biblii trzykrotnie, Mt:22:37-39, Mk 12:29-31 i Łk 10:27. Zajrzyjmy więc do Ewangelii Łukasza:

(…) Będziesz miłował Pana, Boga swego, całym swoim sercem, całą swoją duszą, całą swoją mocą i całym swoim umysłem; a swego bliźniego jak siebie samego. (Łk 10:27)

Czyż można znaleźć częściej cytowany fragment Biblii? Nie wszyscy cytują go słowo w słowo, najczęściej tylko końcówkę, używając słów „kochaj bliźniego swego jak siebie samego”, i zostawimy taką formę dla potrzeb tego rozważania.

Przykazanie to jako dziecko słyszałem bardzo często, zwłaszcza po incydentach, gdy kogoś uderzyłem (naprawdę według mojej pamięci to były raczej rzadkie incydenty :-)).  Dla mnie jedynym znaczeniego tego przykazania było zatem „bądź dla innych dobry, miły i… w ogóle”.

Już od dziecka wgłębiałem się w różne tematy pokrewne religii ale ten temat (jak zresztą i mnóstwo innych) uważałem za tak prosty, że nie było nad czym rozmyślać.

Mijały lata. Zanegowałem większą część religijnej nauki, którą wyniosłem z domu. Zmieniłem wyznanie. Moje poglądy ewoluowały nieustannie, jednak części mojej doktryny „nie ruszałem”, gdyż byłem przekonany, iż wszystko rozumiem.

I dopiero naruszenie tej właśnie części doprowadziło do prawdziwej zmiany w moim życiu.

I między innymi chodziło również o „Przykazanie Miłości”.

Przez kilkadziesiąt lat zupełnie nie zwracałem uwagi, iż Przykazanie Miłości tyle nawet nakazuje, ale wręcz zakłada, że… kocham samego siebie.

Czy to nie jest dziwne, że ani ja, ani nikt  w mojej obecności, w tysiącu różnych sytuacji, gdy przykazanie to było omawiane, nie zwrócił na to uwagi?

Dzisiaj, myślę,że rozumiem dlaczego.

Według mnie religia nakazuje siebie raczej nie nienawidzić, a przynajmniej sobą gardzić.

(Kiedy piszę o religii w sposób pejoratywny proszę pamiętać, że odróżniam ją od duchowości, i za religię uważam zorganizowany system psychologicznego zniewolenia ludzi stosowany w celu zdobycia pieniędzy i władzy.)

Religia też nie poprzestaje na nazwaniu człowieka grzesznikiem – lubuje się w nieustannym tego podkreślaniu na najbardziej wymyślne sposoby. Brudny, nieczysty, splamiony, niegodny… a od nazwania się niegodnym już tylko krok do określania się złym, podłym, wstrętnym, i następnym logicznym krokiem byłoby umartwianie się, może nawet biczowanie.

Byłem częścią tego systemu przez wiele lat. Jednym z moim ulubionych powiedzeń było takie, że najważniejsza prawda biblijna to… nie wiem jak do końca oddać to po polsku, jako że prawie wszystkie rozmowy na te tematy wtedy prowadziłem po angielsku. Może pozwolę sobie po prostu zacytować: „everyone is full of sh*t”,co znaczy mniej więcej tyle, że „wszyscy jesteśmy wstrętnymi grzesznikami”.

Jakkolwiek wciąż wierzę, że idea zwarta w tym powiedzeniu może znaleźć zastosowanie w niektórych sytuacjach, przykładowo jako kontra dla ludzi osądzających wszystkich prócz siebie lub do walki z idealizmem, to częste jej powtarzanie może doprowadzić do tego, że naprawdę głęboko w nią uwierzymy.

O to też zapewne chodzi religii . Winnymi, wstrętnymi grzesznikami łatwiej jest manipulować.

Grzesznicy tacy jednak na pewno nie są w stanie kochać samego siebie.

Do tego stopnia, że mogą o kochaniu siebie mówić codziennie przez całe życie, i nie zatrzymać się przy nim ani sekundy.

Tak samo miałem i ja.

Czyż nie jest to rzadki fenomenon, że można jakieś słowa powtarzać przez kilkadziesiąt lat życia i zupełnie nie widzieć ich znaczenia? Można to nazwać surrealistycznym kuriozum – gdy uświadomimy sobie dodatkowo, iż jest to nie tylko coś, co powtarzaliśmy, nie tylko część Biblii, której ufaliśmy, nie tylko słowa Jezusa, którego słuchaliśmy, ale jest to w dodatku NAJWAŻNIEJSZE PRZYKAZANIE.

Pisząc te słowa uświadomiłem sobie, że podczas gdy Jezus utrzymywał, iż najważniejsze przykazanie mówi też o miłości siebie, ja przez lata utrzymywałem, iż najważniejszą prawdą biblijną jest „we are all full of sh*t”…

Jeśli zajrzymy do pierwotnego języka Ewangelii, greki koine, zobaczymy, iż przykazania nie są pisane w trybie rozkazującym, lecz oznajmującym czasu przyszłego. Dosłownie zatem nie jest to „kochaj bliźniego swego jak siebie samego” lecz „będziesz kochał bliźniego swego jak siebie samego”.

Nie znam się na starożytnej grece na tyle, by wnioskować cokolwiek na 100%, pokuszę się jednak na odczytanie tego przykazania w taki oto sposób: nie uda ci się kochać bliźniego bardziej, niż tyle na ile kochasz siebie.

Religia jednak odczytuje je w ten sposób, że kładzie wyłącznie nacisk na miłość bliźniego, wcale nie informując, że jest to zadanie z góry skazane na porażkę, jeśli nie kochamy samych siebie. Religii jednak zależy na tym, byśmy zbyt dobrze o sobie nie myśleli, bo wtedy uda jej się wcisnąć nam więcej bzdur i wyciągnąć od nas więcej pieniędzy. Już od małego dziecka uczy się dzieci, że są grzesznikami, że potrzebują czegoś lub kogoś na zewnątrz, by Bóg je akceptował: wiary, modlitwy, sakramentów, dobrych uczynków – cokolwiek.

A być może mieliśmy szczęście nie dorastać w religijnym domu? Dobre i to, jednak tak naprawdę jeszcze gorzej byłoby dla nas, gdybyśmy mieli rodziców, którzy częściej nas ganili, niż chwalili. Wydać się może, że to nic ważnego; są rodzice, którzy o wiele gorsze rzeczy robią, stosując przemoc różnego rodzaju, jednak w wielu przypadkach dziecko będzie w stanie rozpoznać  przemoc szybciej jako coś złego, i zrozumie, że rodzice  robili źle . Przy nadmiarze nagan natomiast wielu ludziom całego życia nie starczy, by zrozumieć, że jest to  źródło większości ich problemów.

Do kościoła na ogół się chodzi raz w tygodniu, z rodzicami się jest na codzień.

Niezależnie od tego, jak piękne wiersze możemy układać o miłości bezwarunkowej,nasza miłość jest zawsze warunkowa, nie zawsze tylko rozumiemy, kto dyktuje warunki. Bardzo często jest to nasza podświadomość lub hormony. Kochać siebie też możemy tylko pod warunkiem, że na tę miłość zasługujemy. Jeśli całe dzieciństwo dostawaliśmy komunikaty, że niemal wszystko, co robimy, jest złe, czujemy się nieudacznikami wartymi pogardy, a nie miłości (uważam, iż przeciwieństwem miłości jest właśnie pogarda, nie nienawiść lub jak niektórzy uważają obojętność – obojętność jest miłości brakiem).

Brak miłości do siebie może mieć rozmaite objawy, może to być zwykła nieśmiałość, ale nierzadko kończy się nałogami, chorobami psychicznymi lub przynajmniej niespełnionym i nieszczęśliwym życiem.

Podam jeden przykład, jak brak miłości do siebie może poważnie rzutować na życie. Istnieją osoby, i to nie są rzadkie przypadki, które związują się i rozstają z wielką ilością ludzi, nierzadko związując się z ludźmi, którzy je wykorzystują, oszukują i poniżają.

Nierzadko takich  związków jest w życiu jednej osoby naprawdę sporo. Na ogół ludzie ci widzą się jako ofiary, ale czy jest możliwe, aby wszyscy ich partnerzy zmówili się między sobą by uprzykrzyć im życie? Oczywiście nie, to brak miłości może właśnie podświadomie prowadzić do wyboru nieodpowiednich ludzi, gdyż podświadomie myślą o sobie „jestem beznadziejny i nikt mnie nie pokocha” i jeśli ktoś się nimi zainteresuje, mogą albo wręcz szybko i bezkrytycznie się z tą osobą się związać, bądź pomyślą „chyba z nim/nią jest coś nie tak, skoro chcę się związać ze mną, no ale korzystajmy na razie, póki nie przejrzy na oczy” i później każdy konflikt odczytywany będzie jako znak końca związku.

Kiedy zaś podświadomie oczekujemy konfliktów, z regułu wywołujemy je sami, co może szybko doprowadzić do szybkiego rozpadu związku.

To tylko jeden z wielu przykładów, jak brak miłości do siebie zmienia jakościowo na gorsze nasze życie. Jeżeli masz pracę, której nie znosisz, mówisz ludziom rzeczy, których nie chcesz lub tkwisz w nałogach, bardzo prawdopodobnym powodem tego jest właśnie on.

Proszę, zastanów się, czy kochasz samego siebie? Czy uważasz, że jesteś godny miłości?

Bardzo możliwe, że brak ci pewności. Oto niektóre symptomy wskazujące, iż brak komuś miłości do samego siebie:

  • częste krytykowanie siebie
  • częste krytykowanie innych (na ogół robimy to po to, by poczuć się lepiej od nich, gdyż sami mamy o sobie złe zdanie)
  • obrzucanie siebie – na ogół mimowolne – epitetami lub ogólnie mówienie o sobie źle, np. „ale jestem głupi”, „jestem do niczego”
  • nie dbanie o siebie – o swój wygląd, zdrowie, ubiór
  • trudności w nawiązywaniu lub utrzymywaniu relacji, nieśmiałość

Jeżeli występują u Ciebie choćby niektóre z powyższych zachowań, najprawdopodobniej nie kochasz siebie.

A jak to zmienić?

Zmiana musi nastąpić na dwóch płaszczyznach: świadomej i podświadomej.

W świadomej, musisz najpierw rozwiązać ten problem intelektualnie. Myślący ludzie potrzebują argumentów, dowodów, nim w coś uwierzą.

Uważam, iż nasze najważniejsze źródło wiedzy na ten temat może opierać się jedynie na fakcie, iż Bóg postanowił nas stworzyć i umieścić na tym świecie. Wszystko inne – co potrafimy, co mówią o nas inni, co myślimy lub czujemy na własny temat – jest zmienne. Świadomość, iż Bóg uważa nas za swoje wspaniałe i doskonałe dzieci jest kluczowa, jeśli w to nie wierzymy, nic innego nam się nie uda.

A dlaczego mamy w to wierzyć? Świadczy o tym Biblia. Jezus przecież nie poszedł na krzyż jedynie za wybranych, lecz za wszystkich, gdy przyjrzymy się sposobowi, w jaki traktował On ludzi, zobaczymy, iż był przyjacielem wszystkich, łącznie z największymi „grzesznikami” i odrzutkami społeczeństwa. To tylko religia wymyśliła, za jakie rzeczy Jezus ludzi odrzuca. I tak przekręca Biblię, by wydawało się, że to w niej tak jest napisane. Poświęcę temu zagadnieniu wkrótce osobny artykuł.

Co osobiście również mnie przekonało do miłości Bożej, są doświadczenia ludzi, którzy doznali śmierci klinicznej. Nie namawiam nikogo do wierzenia w nie, mnie one jednak bardzo pomogły. Zwłaszcza tak zwane doświadczenia grupowe, kiedy wiele osób czuwa przy kimś umierającym, i wszystkie doświadczają czegoś nadnaturalnego: widzą kogoś, słyszą lub czują wyraźnie obecność kogoś, kogo nie widzą.

Typowe doświadczenia śmierci klinicznej mają wiele wspólnych cech, ale tą, na którą ja zwróciłem największą uwagę jest ta, iż wszyscy, którzy po „tamtej stronie” spotkali „kogoś” – czy uważali, że to Bóg, Jezus, anioł lub bliżej niezidentyfikowana osoba – tak samo, jak odczuwamy ciepło gdy zbliżamy się do ogniska, oni odczuwali prawdziwie bezwarunkową miłość i akceptację.

(Zainteresowanych odsyłam do lektur, zaczynając choćby od klasycznej pozycji „Życie po życiu” Raymonda Moody’ego. Badań i książek na temat jest naprawdę dużo, trzeba tylko uważać, by nie trafić na pozycje, gdzie ludzie wymyślają swoje historie dla pieniędzy i sławy albo gdy każde ich przeżycie popierają kilkoma fragmentami Biblii. Zdrowy rozsądek na pewno pomoże ci odróżnić ziarno od plew!)

Ta chwila, gdy ludzie podczas śmierci klinicznej czuli miłość i akceptację, w wielu wypadkach zmieniła ich życie na lepsze. Wyzwolili się z nałogów, toksycznych związków, pozostawili ludzi i miejsca, które nie wnosiły do ich życia nic pozytywnego. Tak krótka chwila tak wielkiej miłości sprawiła, iż w nią samą uwierzyli!

Kiedy uwierzymy w miłość intelektualnie, ale wciąż uczucia pokazują nam, iż w nią nie wierzymy, znak to, że nasza podświadomość pozostaje nieprzekonana. Mamy jednak wiele możliwości  jej zmiany, i możemy wybrać tę, która na nas będzie działać najlepiej. Mnóstwo ludzi bardzo szybkie rezultaty uzyska stosując metodę afirmacji połączoną z w miarę regularną medytacją.

Jeśli zastanawiasz się, dlaczego w tobie  jest tyle wrogości  do innych ludzi, i tak mało miłości do nich, zastanów się, czy dokładnie takiej samej postawy nie masz w stosunku do siebie. Jeżeli tak, czy nie wydaje się sensowniejsze zrobić wszystko, aby to zmienić? Wyobrażasz sobie mieszkanie w jednym pomieszczeniu z osobą, której nie lubisz  przez cały rok ?! Ze sobą samym jesteś 24 godziny na dobę, i skoro potrafisz ten tekst odczytać, wnioskuję, iż sytuacja ta trwa o wiele dłużej niż tylko rok!

Ile jest Ewangelii?

Witra? FOZ-DZOE

Kiedy przed ponad dwudziestu laty chodziłem na spotkania Oazy (młodzieżowej organizacji w Kościele rzymskokatolickim) popularne było podchwytliwe pytanie, które brzmiało: „Ile jest Ewangelii?”

Co światlejsi uczestnicy odpowiadali po chwili wahania (a ci bardzo światlejsi nawet nie musieli podliczać na palcach Mateusza, Marka, Łukasza i Jana), że, no, przecież, CZTERY!

Na to pytająca osoba z triumfalnym uśmiechem oznajmiała, że wcale nie, bo Ewangelia jest jedna, tylko w czterech wersjach!

Oczywiście, jest to tylko czepianie się słówek, bo chyba nikt w Kościele rzymskokatolickim nie uważa, iż Marek głosił odmienną Ewangelię niż Mateusz.

Pytanie „Ile jest Ewangelii” dzisiaj najczęściej zadawane jest chyba w temacie tzw. Ewangelii apokryficznych, czyli innych starożytnych pism mieniących się Ewangeliami a nie włączonymi do Nowego Testamentu. Najlepiej znana tu jest Ewangelia Tomasza. Pamiętam, że gdy miałem chyba z 10 lat, przeczytałem gdzieś, że były setki ewangelii, i wybrano z nich 4, które komuś najlepiej pasowały. Zwątpiłem wtedy na chwilę w wiarygodność Biblii, ale później przyjrzałem się faktom i prawda jest tak, iż tylko znane biblijne Ewangelie napisane były w I wieku naszej ery, pozostałe – setki lat później. Upadł kolejny argument wyssany z palca, a używany przez ludzi niechętnych chrześcijaństwu.

 Jak to zatem jest – Ewangelia jest jedna ale w czterech wersjach? Spójrzmy na następujące słowa Apostoła Pawła:

Ale gdybyśmy nawet my lub anioł z nieba głosił wam Ewangelię różną od tej, którą wam głosiliśmy – niech będzie przeklęty! (Gal 1:8)

Popularna interpretacja tego tekstu jest taka – jest jedna, jedyna Ewangelia, i ktokolwiek głosiłby inną, niechaj będzie przeklęty (na marginesie – owe przeklęty nie oznacza życzenia złamania nogi, śmierci ani wrzucenia do piekła; apostoł Paweł nie życzyłby nikomu nic złego; dociekliwi mogą sprawdzić użycie tego samego słowa (indeks Stronga 331) – w Dz 23:14).

I ja też przez większą część życia tak myślałem. No przecież Biblia tak mówi… wszyscy dokoła tak mówią… katolicy, protestanci – więc jakże temu nie wierzyć?

fly had a shower

Na kuli ziemskiej jest 17 biliardów much (17 000 000 000 000 000, albo inaczej – 17 milionów miliardów) {przynajmniej zdaniem portalu Wikianswers }. Skoro wszystkie te muchy uwielbiają lizać, wąchać, i w ogóle przebywać w okolicy odchodów zwierząt wszelakich, kimże ja jestem, by przeczyć takiej liczbie i jakże bym śmiał twierdzić, że to obrzydliwe?

Ludzie! Jedzcie kupę! Biliardy much nie mogą się mylić!

Ja jednak, dziękuję, pozostanę przy swojej opinii, i te 17 biliardów much nie robi na mnie żadnego wrażenia.

Żadnego wrażenia też już, niestety, nie robią na mnie te zaledwie 2 miliardy chrześcijan (w końcu much jest 8 i pół miliona razy więcej!). Dlaczego? Bo statystyka nie ma zastosowania w kwestiach posiadania racji lub nie! Tysiąc lat temu zapewne nikt by nie uwierzył w istnienie prądu elektrycznego – czy to znaczy, że elektryczność wtedy nie istniała?

Staram się nie żyć przeszłością, ale czasami nachodzi mnie myśl, jak fajne by moje życie było, gdybym od dziecka nauczył się zupełnie nie przejmować opinią większości. Niestety, przejmowałem się, i długo wierzyłem w to, co mi podawano do wierzenia, nie dopuszczając nawet myśli, że wszyscy, których znam, mogą się mylić…. Miliardy chrześcijan… tysiące lat tradycji… to brzmi doniośle, kimże jestem ja, robaczek, by się temu przeciwstawiać?

Do rzeczy! Robaczek ma głos 🙂

Jedyne, co było dla mnie pewnego na tym świecie, to Biblia. Doszedłem do tego na podstawie logicznego rozumowania. Nie namawiam do swojego poglądu tu nikogo – tylko go prezentuję. Jeśli Bóg pokazał wielu ludziom na przestrzeni dziejów niezbicie, iż chce, aby ludzkość mogła Go poznać, dlaczego tylko tamci ludzie mieli by być wyróżnieni tym przywilejem poznania Go? Po co Bóg pokazał się apostołowi Pawłowi – czy tylko po to, by on sam mógł Boga poznać, ewentualnie tym, którym Paweł bezpośrednio ewangelię zwiastował… a miliardy ludzi urodzonych po jego śmierci już nie miałoby żadnego wiarygodnego źródła objawienia, skoro – jak uważa większość ludzi – bo Biblia obarczona jest licznymi błędami?

Czy inni mieliby polegać na zwykłym przekazie ludzkim, obarczonym przekłamaniami? Nie wiem, czy istnieje na świecie dzisiaj człowiek, który rozmawiał z Bogiem ‘twarzą w twarz’, a nawet jeśli tak jest, pewnie bym mu nie uwierzył. A zatem, jeśli Biblia nie jest wiarygodna, nic o Bogu na pewno nie wiadomo. Mało tego – Biblia musi być absolutnie wiarygodna, gdyż nawet 99% jej poprawności nie zagwarantuje żadnej pewnej wiedzy, skoro przecież nie było by wiadomo, gdzie jest ten 1% błędu.

Blblia jest jednak jednocześnie księgą napisaną przez ludzi. Tłumaczoną przez ludzi. Drukowaną przez ludzi. Interpretowaną przez ludzi. Ten ludzki aspekt jest obecny, i on powoduje, iż szaleństwem byłoby głoszenie, że każda literka Biblii jest święta i nienaruszalna… Co ważne jednak, te wszystkie drobiazgi dotyczą zupełnie nieistotnych rzeczy; to, co ważne, napisane jest nie raz, i w taki sposób, że pomimo problemów z manuskryptami czy tłumaczeniami nikt nie musi się domyślać, o co chodziło autorom.

Takie problemy na ogół występują i dzisiaj, gdy przykładowo tłumaczymy książkę z jednego języka na drugi. Gdyby dwóch tłumaczy przełożyło Hamleta w oryginalnej XVI wiecznej angielszczyźnie współczesny angielski, pewnie mielibyśmy setki różnic,nikt jednak by się nie oburzał, że do końca nie wiadomo, o czym jest Hamlet! Jeszcze więcej różnic by było, gdyby były to przekłady na język polski. Ech,co to dużo mówić – dzisiaj polityk mówi coś w radio, i różne ugrupowania polityczne wykazują, iż zupełnie inaczej go zrozumiały. Podsumowując – nasza ludzka komunikacja jest obarczona błędem, niemniej nikt się tym nie przejmuje, i czasem z problemami, zawsze jednak się dogadujemy 🙂 Szerzej temat wiarygodności Biblii omawiam w artykule Biblia a Nauka http://www.predi.us/pewnosc-zbawienia/biblia-a-nauka/.

Przyznam dzisiaj, że przez większą część życia nie do końca szczery byłem – nawet przed samym sobą – w tym uznawaniu Biblii za bezbłędną. Istniało bowiem mnóstwo fragmentów, których nie rozumiałem; mnóstwo wersetów, które – zestawione ze sobą – wydawały się sobie wzajemnie przeczyć. O ile możemy przejść do porządku dziennego nad problemami z pojedynczymi słowami, czy nawet zdaniami, to czy można pominąć wrażenie, że przekaz całych ksiąg biblijnych zdarza się być odmienny?

 

Jako dwudziestokilkulatek przeczytałem w Liście do Rzymian szokujący wyraz – DARMO. List do Rzymian 3:24 – usprawiedliwienie (uznanie przez Boga za sprawiedliwego, przebaczenie grzechów) jest DARMOWE.

Ten wyraz zmienił moje życie.

Dotychczas myślałem, że Bóg jest kimś w rodzaju matematyka z ogromnym kalkulatorem, który odejmuje złe uczynki od dobrych, i – jeśli liczba jest dodatnia – będziemy zbawieni, jeśli ujemna – PIEKŁOOOOOOO… Okazało się, że się myliłem, i wiele jeszcze następnych lat zajęło mi zrozumienie, jak bardzo się myliłem.

No dobrze, tylko jak z darmowym usprawiedliwieniem pogodzić następujący tekst?

I uniesiony gniewem pan jego kazał wydać go katom, dopóki mu całego długu nie odda. Podobnie uczyni wam Ojciec mój niebieski, jeżeli każdy z was nie przebaczy z serca swemu bratu. (Mt 18:34-35)

Jezus konkluduje tutaj przypowieść słudze króla, któremu darowano wielki dług, ale on sam nie chciał darować swojemu znajomemu.

 

Popatrzmy na kilka innych fragmentów Ewangelii Mateusza… a, przepraszam, Ewangelia jest jedna, to jest Ewangelii Według Świętego Mateusza 🙂

Ja wam powiadam: Każdy, kto się gniewa na swego brata, podlega sądowi. A kto by rzekł swemu bratu: Raka, podlega Wysokiej Radzie. A kto by mu rzekł: Bezbożniku, podlega karze piekła ognistego. (Mt 5:22)

 

W owym dniu wielu mi powie: Panie, Panie, czyż nie prorokowaliśmy w imieniu twoim i w imieniu twoim nie wypędzaliśmy demonów, i w imieniu twoim nie czyniliśmy wielu cudów? A wtedy im powiem: Nigdy was nie znałem. Idźcie precz ode mnie wy, którzy czynicie bezprawie. (Mt 7:22-23)

 

Wtedy powie i tym po lewicy: Idźcie precz ode mnie, przeklęci, w ogień wieczny, zgotowany diabłu i jego aniołom. Albowiem łaknąłem, a nie daliście mi jeść, pragnąłem, a nie daliście mi pić. (Mt 25:41-42)

Jaki zatem obraz Ewangelii wyłania się z… Ewangelii Mateusza?

Musisz się bardzo starać, nie popełniać żadnych grzechów, nie wyzywać ludzi, pomagać potrzebującym, to będziesz zbawiony, a jeśli tego nie uczynisz, pójdziesz do piekła?

Powiesz – nie, Ewangelia taka nie jest. Ale przecież widzisz, co powyższe wersety sugerują!

Gdyby poprosić przeciętnego chrześcijanina znającego dobrze Biblię o streszczenie w kilku słowach Ewangelii, brzmiałoby to zapewne podobnie do najlepiej znanego wersetu z Biblii:

Tak bowiem Bóg umiłował świat, że Syna swego Jednorodzonego dał, aby każdy, kto w Niego wierzy, nie zginął, ale miał życie wieczne. (J 3:16)

Jak zatem można to pogodzić z fragmentami Ewangelii Mateusza, które wyżej cytowałem?

Powiesz, że to wyrwane wersety z kontekstu? Zobacz sam. Nie są wyrwane z kontekstu. Popatrz na podsumowanie tej Ewangelii:

 

Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. (20) Uczcie je zachowywać wszystko, co wam przykazałem. A oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata. (Mt 28:19-20)

Bynajmniej sytuacja ta nie dotyczy tylko Ewangelii Mateusza. Przeczytajmy fragment z Ewangelii Marka:

 

Gdy [Jezus] wybierał się w drogę, przybiegł pewien człowiek i upadłszy przed Nim na kolana, pytał Go: Nauczycielu dobry, co mam czynić, aby osiągnąć życie wieczne? Jezus mu rzekł: Czemu nazywasz Mnie dobrym? Nikt nie jest dobry, tylko sam Bóg. Znasz przykazania: Nie zabijaj, nie cudzołóż, nie kradnij, nie zeznawaj fałszywie, nie oszukuj, czcij swego ojca i matkę. On Mu rzekł: Nauczycielu, wszystkiego tego przestrzegałem od mojej młodości. Wtedy Jezus spojrzał z miłością na niego i rzekł mu: Jednego ci brakuje. Idź, sprzedaj wszystko, co masz, i rozdaj ubogim, a będziesz miał skarb w niebie. Potem przyjdź i chodź za Mną. Lecz on spochmurniał na te słowa i odszedł zasmucony, miał bowiem wiele posiadłości. Wówczas Jezus spojrzał wokoło i rzekł do swoich uczniów: Jak trudno jest bogatym wejść do królestwa Bożego. (Mk 10:17:23)

W skrócie: chcesz być zbawiony? przestrzegaj wszystkich przykazań, ale nie myśl, że to wystarczy. Rozdaj wszystko, co masz! To jeszcze gwarancji jednak nie daje, jest jeszcze jeden punkt – idź za Jezusem – cokolwiek miałoby to oznaczać.

 

Hmmm… pomyśl, jak w świetle tego fragmentu plasujesz swoje szanse na zbawienie?

Jaka to jest „Dobra Nowina”? Że przestrzeganie nawet wszystkich przykazań nie wystarczy do zbawienia?

Po co w ogóle Jezus umarł na krzyżu?

Czy wiara ma w ogóle jakiekolwiek znaczenie?

 

Popatrz teraz na to z innej strony – czy apostoł Paweł kiedykolwiek pisał, co mają uczynić adresaci jego Listów, aby zostać zbawieni?

Nie!

On im pisał jedynie, że już są zbawieni, i że nie ma to nic wspólnego z tym, co robili lub robią:

Łaską bowiem jesteście zbawieni przez wiarę. A to pochodzi nie od was, lecz jest darem Boga: nie z uczynków, aby się nikt nie chlubił. (List do Efezjan 2:8-9)

 

Ponieważ ulituję się nad ich nieprawością i nie wspomnę więcej na ich grzechy. (List do Hebrajczyków 8:12)

 

Albowiem w Chrystusie Bóg jednał z sobą świat, nie poczytując ludziom ich grzechów (2 List do Koryntian 5:19)

 

[Chrystus odpuścił] nam wszystkie grzechy; wymazał obciążający nas list dłużny, który się zwracał przeciwko nam ze swoimi wymaganiami, i usunął go, przybiwszy go do krzyża; (List do Kolosan 13:b-14)

Możesz powiedzieć – no tak, Paweł nie musiał pisać odbiorcom Listów o zbawieniu, gdyż pisał wyłącznie do zbawionych ludzi. Argument nie jest prawdziwy – dla odparcia fałszywych doktryn Paweł musiał nie raz wyjaśniać całą naukę doktryny od początku.

Czyżby zatem apostoł Paweł miał zupełnie inną koncepcję zbawienia, niż sam Jezus Chrystus… na którego Paweł zresztą się wciąż powołuje?

Czy może… istnieje więcej, niż jedna Ewangelia?

Otóż wyraz „ewangelia” w Biblii to wyraz potoczny, a nie nazwa własna. W języku oryginalnym jest to „εὐαγγέλιον„, wymawiane „juangelion”, i pochodzi od dwóch greckich słów – przysłówka ‚εὐ‚ oznaczającego „dobrze” i rzeczownika „ἄγγελος” – posłaniec, niosący wiadomość. Nie będzie wielkim uproszczeniem, jeśli zatem przetłumaczy się „ewangelię” jako „dobrą wiadomość„. W Biblii Nowego Testamentu jest to wyraz dość często występujący – 76 razy jako rzeczownik i 56 jako czasownik εὐαγγελίζω – „juangelizo” – głosić ewangelię. Nie jest ograniczony tylko do Ewangelii i występuje często również w wielu Listach i kilkakrotnie w Dziejach Apostolskich.

Wyobrażasz sobie, że na twoje pytanie „czy są dzisiaj jakieś dobre wiadomości?” ktoś patrzy na ciebie dziwnie i mówi – „jakie dobre wiadomości? przecież istnieje tylko jedna dobra wiadomość!”. Nie, każda informacja z jakimś potencjalnie pozytywnym przekazen jest dobrą wiadomością. Istnieje wiele wiadomości. Myśląc nieco po grecku – istnieje wiele ewangelii.

 

Przyjrzyjmy się kilku przypadkom użycia owego słowa. Zacznijmy od fragmentu z początku Listu do Galacjan (Galatów), z którego cytowałem we wstępie 1:8:

Nadziwić się nie mogę, że od Tego, który was łaską Chrystusa powołał, tak szybko chcecie przejść do innej Ewangelii. Innej jednak Ewangelii nie ma: są tylko jacyś ludzie, którzy sieją wśród was zamęt i którzy chcieliby przekręcić Ewangelię Chrystusową. Ale gdybyśmy nawet my lub anioł z nieba głosił wam Ewangelię różną od tej, którą wam głosiliśmy – niech będzie przeklęty! (Gal 1:6-8)

angel

Nawet anioł z nieba…

Wydaje się, że Paweł pisze tutaj wyraźnie, że jest tylko jedna Ewangelia, czyż nie? Ale przecież sam stwierdza w wersie 6. że ktoś głosi inną Ewangelię? Wniosek z tego taki, iż jednak istnieją inne ewangelie, a Paweł stwierdza, że tylko jedna z nich jest poprawna.

Nazywa ją czasami „moją Ewangelią” (Rz 2:16, 2 Tm 2:8), najczęściej jednak Ewangelią Chrystusa lub Chrystusową (np. Rz 15:19, 2 Kor 9:13, Flp 1:27).

Wyraz „ewangelia” występuje kilkukrotnie we wszystkich ewangeliach synoptycznych. Ewangelia” to drugi wyraz najstarszej z Ewangelii, Marka:

Początek Ewangelii o Jezusie Chrystusie, Synu Bożym. (Mk 1:1)

W Ewangelii Mateusza i Łukasza często występuje razem jako „Ewangelia Królestwa Bożego” lub „Ewangelia o Królestwie”.

Następnie wędrował przez miasta i wsie, nauczając i głosząc Ewangelię o królestwie Bożym. (Łk 8:1a)

 

Tak Jezus obchodził wszystkie miasta i wioski. Nauczał w tamtejszych synagogach, głosił Ewangelię królestwa i leczył wszystkie choroby i wszystkie słabości. (Mt 9:35)

 

Zauważmy, że apostoł Paweł nigdy nie używa wyrażenia „Ewangelia Królestwa”. Nazywa ją naatomiast Ewangelią łaski Bożej (Dz 20:24).

Bardzo ciekawy dla tych rozważań fragment znajduje się w Liście do Galacjan:

Wręcz przeciwnie, stwierdziwszy, że mnie zostało powierzone głoszenie Ewangelii wśród nieobrzezanych, podobnie jak Piotrowi wśród obrzezanych (Gal 2:7)

Nie ma tu nic ciekawego jeśli weźmiemy pod uwagę tłumaczenie Biblii Tysiąclecia. Spójrzmy jednak na tłumaczenie słowo w słowo (wzorowane na Young’s Literal Translation): ale przeciwnie, ujrzawszy że powierzono mi dobrą nowinę nieobrzezania tak jak Piotrowi [dobrą nowinę] obrzezania.

Przy tłumaczeniu Biblii Tysiąclecia „obrzezanych” i „nieobrzezanych” tekst tylko mówi, że Paweł głosi ewangelię nie-Żydom a Piotr Żydom. Takie tłumaczenie jednak nie jest tłumaczeniem, a interpretacją. W oryginale owe „obrzezanie” to rzeczownik w liczbie pojedyńczej, „obrzezani” byłby w liczbie mnogiej. Poza tym powinien być użyty biernik (głosić komu?) a nie, jak jest w rzeczywistości, dopełniacz.

Czy próbuję udowodnić, iż Paweł i Piotr głosili sprzeczne ze sobą wersje dobrej nowiny? Absolutnie nie. Zauważmy jednak, co – według tego fragmentu – jest treścią przesłania Piotra:

Nawróćcie się – powiedział do nich Piotr – i niech każdy z was ochrzci się w imię Jezusa Chrystusa na odpuszczenie grzechów waszych, a weźmiecie w darze Ducha Świętego. (Dz 2:38)

baby baptism

 

Czy treścią przesłania Pawła było kiedykolwiek „nawróćcie się i ochrzcijcie”? To może być szokiem dla większości współczesnych chrześcijan, ale nie. Apostoł Paweł mówił wyłącznie o wierze. Zanim jednak dojdziemy do wniosku, że ewangelie Pawła i Piotra się różnią, zwróćmy uwagę na istotny fakt – czas, w jakim głosił Paweł i Piotr się różnił. Zdanie z wyżej cytowanego Dz 2:38 wypowiedziane było najprawdopodobniej w 33 roku naszej ery, natomiast Apostoł Paweł zaczął głosić Ewangelię w 36.

Czy te 3 lata to wielka różnica? Czasem jeden dzień zmienia historię. Popatrzmy na jeden fakt, który znowu większości będzie trudny do uwierzenia, jednak… pozostaje faktem.

Brak w Biblii jakiejkolwiek wzmianki, by przez ponad 3 lata od śmierci i zmartwchwychwstania Jezusa ewangelia była głoszona wśród kogokolwiek prócz Żydów. Dopiero w Dz 10 (ok. roku 36) Piotr otrzymuje od Boga wizję, która poucza go, iż poganie również są odbiorcami łaski Bożej. Przed Dz 10:34 Piotr uważał, iż Bóg kieruje ewangelię tylko do Żydów!

Tak! Istnienie Kościoła Chrystusowego, obejmującego również pogan, było tajemnicą dla wszystkich, aż do objawienia, które otrzymał apostoł Paweł – początkowo nawet dla Piotra i pozostałych apostołów!

Tajemnica ta, ukryta od wieków i pokoleń, teraz została objawiona Jego świętym (Kol 1:26, por. Ef 3:4-9; Rz 16:26)

Zatem Ewangelia głoszona przez Piotra w roku 33 nie mogła być tą samą, którą głosił Paweł kilka lat później, gdyż ta druga po prostu jeszcze nie była znana.

Grecki wyraz będący pochodną „juangelion” pojawia się również w odniesieniu do… Starego Testamentu:

Albowiem i myśmy otrzymali dobrą nowinę, jak i tamci, lecz tamtym słowo usłyszane nie było pomocne, gdyż nie łączyli się przez wiarę z tymi, którzy je usłyszeli (Hbr 4:2)

„Tamci” w kontekście to to Izraelici czasów Mojżesza! Ewangelia na pustyny Synaj? Nic dziwnego, jeśli się zrozumie, że wyraz Ewangelia to naprawdę określenie potoczne.

Przy zrozumieniu tych prawideł nagle może okazać się, że niemal cały tekst Ewangelii Nowego Testamentu spisanych w Biblii

 

Bóg w Chrystusie pojednał świat – tak brzmi najważniejsza dziś Ewangelia. Dobra nowina. Nie zapominajmy jednak, że Bóg na kartach Biblii słał ludziom inne dobre nowiny. Ich liczba jest trudna do określenia – 50? 200? Nieważna liczba, ważne jest to, że wszystkie one mają jedną cechę wspólną – mówią o Bożej miłości do każdego człowieka.

love awesome colors

Wszystkie są prawdziwie dobrymi nowinami. Jeżeli „dobra nowina”, którą słyszysz, zawiera w sobie elementy strachu, jeżeli opowiada o mściwym Bogu, który torturuje swoich przeciwników – nie ma ona nic wspólnego z żadnymi Ewangeliami, nawet tymi starotestamentalnymi.

„Ewangelie” w Biblii różnią się od siebie, bo często odnoszą się do bardzo konkretnych ludzi w bardzo konkretnym czasie, także świadomośc, kto pisał, do kogo, kiedy i po co, jest istotna, abyśmy potrafili czytać Biblię ze zrozumieniem. Niektóre przekazy odnoszą się bezpośrednio do nas, a niektóre nie; niektóre obowiązywały tylko do jakiegoś momentu w czasie, inne – po nim. Bóg dał nam rozum i nigdy nie mówił, aby go nie używać, czytając Biblię. Dobra restauracja może mieć sto potraw i wszystkie z nich są wspaniałe – ale gdy weźniemy kawałeczek każdej z nich i położymy je na jednym talerzu, nie otrzymamy smacznego dania, a coś o wyglądzie równie apetycznym, co śmietnik. Podobnie Biblia – jest cała pożyteczna, ale wyrywając na ślepo wersety i starając się je bez namysłu stosować do siebie otrzymamy tylko sprzeczności i konflikty, którymi wypełnione są wszystkie systemy religijne.